Kliknij, aby dodać stronę do ulubionych
strona główna cmentarze warto wiedzieć księga gości napisz do nas
KĘTY
Dział o cmentarzu w Kętach
powstał dzięki wsparciu udzielonemu przez
San Francisco Bay Area Jewish Genealogical Society

Cmentarz żydowski w Kętach został założony pod koniec XX w., przy drodze do Witkowic (obecnej ul. Kęckie Góry Północne), ok. 1,9 km na północny wschód od Rynku. Cmentarz zajmuje działkę geodezyjną nr 121304 4.0003.1958/33 , na planie zbliżonym do wydłużonego trójkąta, o powierzchni 1578 m kw.

Grunt z przeznaczeniem na cmentarz zakupiono w 1892 r. Rok później prawo własności do działki przyznano kęckiemu Stowarzyszeniu Postępowemu Rytualno-Religijnemu Anszej Emes (hebr., Mężowie Prawdy).

Wiadomo, że przed II wojną światową cmentarz był ogrodzony. Przy wejściu znajdował się dom przedpogrzebowy.

Obiekt uległ dewastacji w okresie drugiej wojny oraz w kolejnych dekadach. Część macew skradziono, niektóre z nich wtórnie wykorzystując jako nagrobki na cmentarzu komunalnym.

W 1988 r. cmentarz odwiedził Henry Kanner - amerykański przedsiębiorca, który do 12 roku życia mieszkał w Kętach. Robert Leiter w artykule opublikowanym na łamach czasopisma "Focus" tak opisał wrażenia Kannera z jego pierwszej wizyty na cmentarzu: "Teren wyglądał jak pobojowisko. Otaczający go kamienny mur walił się, żelazną bramę pokrywała rdza. Z trudem można było dostrzec jakiekolwiek nagrobki, porośnięte chwastami".

Z inicjatywy Henry'ego Kannera, przy pomocy m.in. ks. Ryszarda Honkisza i jego brata Zbigniewa oraz architektów Barbary i Szymona Zina, na cmentarzu przeprowadzono prace porządkowe. Wycięto zarośla, wywieziono śmieci. Przewrócone płyty nagrobne ustawiono. Potłuczone kawałki macew przymocowano do muru oporowego. W centralnej części wzniesiono niewielki pomnik z symbolem menory. Alejki wysypano żwirem i obsadzono żywotnikami. Naprawione zostało ogrodzenie. W południowo-wschodnim narożniku odbudowano dom przedpogrzebowy.

Obecnie na cmentarzu znajduje się około 60 nagrobków i pomników w różnym stanie zachowania. Najstarszy zidentyfikowany nagrobek to podwójna macewa ze zniszczoną w wyniku korozji tablicą inskrypcyjną, z czytelnymi fragmentami epitafium: "G [.] K[.] [.]rter, Juli 1894". Najmłodszy nagrobek upamiętnia Gustawa Leidera, zmarłego 26 sierpnia 1937 r. Na cmentarzu znajdują się także trzy współczesne pomniki, wzniesione na początku lat 90. XX wieku.

Obiekt należy do najlepiej utrzymanych cmentarzy żydowskich w Polsce. Regularnie wykonywane są prace porządkowe, szczególną wagę przykłada się do pielęgnacji zieleni cmentarnej, tworzącej niewielkie arboretum.

Teren jest otoczony murem i częściowo ogrodzeniem z blachy. Brama jest zamknięta. Zamiar wejścia należy zgłosić z wyprzedzeniem opiekunowi cmentarza (tel. 601 973 193).

Cmentarz jest wpisany do rejestru zabytków województwa małopolskiego ( A-651/90 z 16.01.1990)

W sierpniu 2016 r. autor niniejszego artykułu wykonał spis zachowanych nagrobków. Zestawienie w wersji polsko- i anglojęzycznej jest dostępne na stronie http://www.kirkuty.xip.pl/kety_macewy.xls.


tekst: K. Bielawski
Polecamy odwiedzenie strony www.sztetl.org.pl

Announcement: My family originates from Kety and their name is Apte. My father was Hans Apte (died in 1995). His parents were Karl and Olga (born Munz). My father had a sister by the name of Margareta (Greta) who died in Australia about 20 years ago. My father's parents left Kety to Czechoslovakia around the 20th of the 20th century. But, there might have been left relatives there. Can you help me with some information??? I have no relatives from my father's side and I would like to trace the roots of my family and find any relatives. Prof. Ron N. Apte, Holon, Habanim 2, 84123, Israel, E-mail: rapte(at)bgu.ac.il
Brama cmentarza żydowskiego w Kętach
Kęty - dom przedpogrzebowy na cmentarzu żydowskim
Kęty - cmentarz żydowski
Pomnik na cmentarzu żydowskim w Kętach
fot. Krzysztof Bielawski
fot. Krzysztof Bielawski
fot. Krzysztof Bielawski
fot. Krzysztof Bielawski
Pomnik na cmentarzu żydowskim w Kętach
Pomnik na cmentarzu żydowskim w Kętach
Macewa na cmentarzu żydowskim w Kętach
Kęty - cmentarz żydowski
fot. Krzysztof Bielawski
fot. Krzysztof Bielawski
fot. Krzysztof Bielawski
fot. Krzysztof Bielawski
Kęty - cmentarz żydowski
Kęty - cmentarz żydowski
Macewa na cmentarzu żydowskim w Kętach
Kęty - cmentarz żydowski
fot. Krzysztof Bielawski
fot. Krzysztof Bielawski
fot. Krzysztof Bielawski
fot. Krzysztof Bielawski

fot. Magdalena Płoszaj

fot. Magdalena Płoszaj
fot. Magdalena Płoszaj
fot. Magdalena Płoszaj

fot. Magdalena Płoszaj

fot. Magdalena Płoszaj
fot. Magdalena Płoszaj
fot. Magdalena Płoszaj
Poszukujemy wszelkich informacji o Żydach z Kęt i ich nekropolii.
Czekamy też na relacje osób, które pamiętają ten cmentarz z okresu przed II wojną światową.
Teksty i zdjęcia są chronione prawem autorskim.
Wykorzystanie materiałów możliwe wyłącznie po uzyskaniu pisemnej zgody Redakcji.
strona główna cmentarze warto wiedzieć księga gości napisz do nas