Kliknij, aby dodać stronę do ulubionych
strona główna cmentarze warto wiedzieć księga gości napisz do nas
LUBLIN - cmentarz żydowski na Wieniawie

Wieniawa jako miasto nie istnieje już na mapach. Dziś tereny tej miejscowości znajdują się w granicach administracyjnych Lublina. Większość ludności Wieniawy - w 1856 roku nawet dziewięćdziesiąt procent - stanowili Żydzi. Podczas I wojny światowej z dwustu dwudziestu siedmiu domów, sto trzydzieści jeden należało do osób narodowości żydowskiej. Przez pewien czas mieszkał tu słynny cadyk Jakoow Icchak Hurwicz, zwany Widzącym z Lublina. Z Wieniawy wywodziła się także rodzina Henryka Wieniawskiego, słynnego kompozytora i skrzypka. Jego ojciec przechodząc z judaizmu na katolicyzm przyjął nazwisko pochodzące od nazwy miejsca zamieszkania.

Cmentarz żydowski na Wieniawie powstał wraz z ukonstytuowaniem się lokalnego kahału w drugiej połowie XVIII wieku, przy obecnej ul. Leszczyńskiego. Prawdopodobnie jedyne archiwalne zdjęcie przedstawiające ten cmentarz można zobaczyć w publikacji "Album lubelski. Wędrówki po dawnym i współczesnym mieście". Dzięki uprzejmości wydawcy, fotografię tą na swojej stronie internetowej zamieściła także "Gazeta Wyborcza" (kliknij tu, by obejrzeć to zdjęcie). Nekropolia została zniszczona przez Niemców w 1940 roku. Na terenie cmentarza wybudowano stadion sportowy KS Lublinianka, a macewy wykorzystano do prac budowlanych. Po wojnie część płyt nagrobnych odzyskano i przeniesiono na cmentarz żydowski przy ul. Walecznych.

W 2009 r. na terenie cmentarza ustawiono pomnik z napisem o treści: "Wieniawa. Prywatne miasteczko założone na przełomie XVI i XVII wieku. W większości zamieszkałe przez Żydów. W 1916 roku włączone do Lublina. W 1940 roku Niemcy przesiedlili ludność żydowską do lubelskiego getta, w większości wymordowaną w obozie w Bełżcu. Cmentarz żydowski został założony w XVIII wieku. Część jego powierzchni zajęto pod stadion. Niech dusze tu pochowanych mają udział w życiu wiecznym. Gmina wyznaniowa żydowska Warszawa-Lublin. Rok 5769 (2009)".

tekst: K. Bielawski
zdjęcie: Piotr Moniakowski
Więcej informacji o Wieniawie znajdziesz na stronie The Lost Town of Wieniawa

teren cmentarza żydowskiego na Wieniawie
Poszukujemy wszelkich informacji o Żydach z Wieniawy i ich nekropolii.
Czekamy też na relacje osób, które pamiętają ten cmentarz z okresu przed drugą wojną światową.
Teksty i zdjęcia są chronione prawem autorskim.
Wykorzystanie materiałów możliwe wyłącznie po uzyskaniu pisemnej zgody Redakcji.
strona główna cmentarze warto wiedzieć księga gości napisz do nas